ESKİ AVRUPA ATLASLARINDA OSMANLI HARİTALARI » Boşnak Medya
SON DAKİKA

ESKİ AVRUPA ATLASLARINDA OSMANLI HARİTALARI

Bu haber 15 Haziran 2017 - 11:38 'de eklendi ve 143 views kez görüntülendi.

NAİL PİNDUK  KOSOVA PRİZREN

Eski Avrupa Atlaslarında Osmanlı Haritaları Coğrafi keşifler, matbaanın yaygınlaşması, coğrafya bilgisinin gelişmesi gibi birçok faktörün etkisiyle 16. ve 17. yüzyıllarda Avrupa’da haritacılık önemli bir gelişme gösterdi. Osmanlıların dünyanın en büyük güçlerinden birisi olması sebebiyle, Osmanlı devleti haritası bu dönemde Avrupa’da hazırlanan atlasların birçoğunda yer alıyordu.

Genelde “Türk İmparatorluğu” başlığıyla verilen bu Osmanlı haritaları önemli tarihi bilgiler sunmanın yanı sıra, dönemin Avrupalılarının Osmanlı Devletine bakışını iyi bir biçimde yansıtmaktadır. Osmanlı haritası araştırması yapılırken bu kaynaklara mutlaka bakmak gerekir. Bu yazıda bu dönemin önde gelen Avrupa haritacılarının eserlerinde bulunan ve Osmanlı topraklarını konu alan haritalar ele alınmıştır.

Ortelius Atlasında:  Osmanlı Haritası Hollandalı coğrafyacı Abraham Ortelius (1527-1598) 16. yüzyılın en önemli haritacılarından birisidir.

1570’de Theatrum Orbis Terrarum (Dünya Sahnesi Görünümü) isimli bir eser yayınlamıştır. Bu eser genelde tarihteki modern anlamdaki ilk dünya atlası olarak kabul edilir. Ortelius Atlasında Turcici İmperii Descriptio (Türk İmparatorğuluğunun Tasviri) başlıklı bir Osmanlı haritasına yer verilmiştir. Ayrıca Anadolu, Filistin, Balkanlar gibi Osmanlı topraklarının ayrı haritaları da mevcuttur. Osmanlı Devleti Haritası Ortelius Atlasında Osmanlı Devleti Haritası. Bu harita 1570’den sonra yapılan baskılarından alınmıştır. İlk baskısında renksiz olarak verilen harita, daha sonraki baskılarda renklendirilmiştir. Ortelius Atlasının 1570 tarihli ilk baskısının tam metnine ve içerdiği tüm haritalara buradan erişebilirsiniz.

Mercator-Hondius Atlası’nda:  Osmanlı Devleti Gerardus Mercator (1512-1594) modern haritacılığın öncülerinden birisidir. Atlas terimini coğrafi anlamında kullanan ilk kişidir. 1595’de yayınlanan Mercator’un Atlasında Osmanlı topraklarını içeren haritalar yer alsa da, ayrı bir Osmanlı haritası bulunmamaktadır. Mercator’un ölümünden sonra, Hollandalı haritacı Jodocus Hondius (1563-1612) 1606 yılında Mercator Atlasını yeni haritalar ekleyerek yeniden yayınladı. Mercator-Hondius Atlası olarak bilinen bu eser çok sayıda dile çevrilmiş ve 17. yüzyılın en yaygın atlaslarından birisi olmuştur. Bu atlasta ayrı bir Osmanlı İmparatorluğu haritası bulunmaktadır. Osmanlı İmparatorluğu Haritası Mercator-Hondius Atlasında Osmanlı İmparatorluğu Haritası Mercator-Hondius Atlasında bulunan tüm haritalara buradan erişebilirsiniz.

Willem Blaeu Atlasında:  Osmanlı Haritası Hollandalı haritacı Willem Blaeu’nun ilk baskısı 1635 yılında yapılan Atlas Novus (Yeni Atlas) isimli eseri 17. yüzyılın bir diğer önemli atlasıdır. Willem Blaeu’nun oğlu Joan Blaeu bu eseri geliştirerek 17. yüzyılın en geniş kapsamlı atlası olan, 594 harita ve yaklaşık 3000 sayfa metin içeren Atlas Maior’u yayınlamıştır (1662).
 
Atlas Novus’da: Türk İmparatorluğu (Turcicum Imperium) başlığıyla bir Osmanlı Devleti haritası yer almaktadır. Haritanın köşesinde tahtında oturmuş olarak Kanuni Sultan Süleyman resmedilmiştir. Osmanlı imparatorluğu haritası Willem Blaeu’nun Atlas Novus isimli eserinde Turcicum Imperium (Türk İmparatorluğu) başlıklı Osmanlı haritası Nicolas Sanson Atlasında Osmanlı Devleti Fransız haritacılığının öncülerinden Nicolas Sonson’un (1600-1667) haritalarından oluşturulan ve ölümünden sonra 1692’de basılan Atlas Nouveau (Yeni Atlas) isimli eserde “Türklerin Büyük Hünkarının İmparatorluğunun Asya, Avrupa ve Afrika’daki Ülkeleri” başlığı altında ayrıntılı bir Osmanlı devleti haritası yer almaktadır.
 
Osmanlı devleti haritası Fransız haritacı Nicolas Sonson’un Atlas Nouveau (Yeni Atlas) isimli eserinde Osmanlı Devleti John Speed’in Dünya Atlasında Osmanlı Haritası John Speed (1551?-1629) yaşadığı dönemin en önemli İngiliz haritacılarından birisidir. 1627 yılında yayınlanan A Prospect of the Most Famous Parts of the World isimli eserinde “Türk İmparatorluğu” başlığı altında resimlerle süslenmiş bir Osmanlı devleti haritasına yer vermiştir. Haritanın üst kısmında şehir krokileri çizilmiştir. Osmanlı imparatorluğu haritası İngiliz haritacı John Speed’in (1551?-1629) Atlasında Türk İmparatorluğu Matthaeus Seutter Atlasında Osmanlı Toprakları Matthaeus Seutter (1678-1757) 18. yüzyılın en önde gelen Alman haritacılarındandır. Habsburg Hanedanından Kutsal Roma-Germen İmparatoru 6. Karl tarafından imparatorluk Coğrafyacısı ünvanı verilmiştir. Seutter’in Atlas Novus (Yeni Atlas) isimli eserinde ayrıntılı bir Osmanlı haritası yer almaktadır. Osmanlı haritası Alman haritacı Matthaeus Seutter’in Atlasında Osmanlı Devleti. Basım tarihi 1730. Öte yandan, Avrupa haritacılığı erken dönemlerden başlayarak Osmanlı haritacılığını etkilemiştir.
 
Katip Çelebi ve Fransız asıllı Osmanlı coğrafyacısı Mehmed İhlâsî Efendi 1655’de Mercator-Hondius Atlasının bir bölümünü Türkçeye çevirmiştir. Ancak Avrupa tarzındaki atlasların Osmanlı’da ortaya çıkışı oldukça geç bir dönemde gerçekleşmiştir. Modern tarzda ilk Osmanlı atlası 1803 yılında basılan Atlas Cedid’tir. Atlas Cedid hakkında ayrıntılı bilgi için tıklayın. Eski Avrupa Atlaslarında yer alan Osmanlı devleti haritaları kuşkusuz bunlarla sınırlı değildir. 16. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar başka haritacılar tarafından da çok sayıda Osmanlı haritası hazırlanmıştır. Ayrıca Balkanlar, Anadolu, Filistin, Mısır gibi Osmanlı topraklarının farklı kısımlarını ele alan müstakil haritalara da sıklıkla rastlanmaktadır.
 
Balkan Cahiers 1981 yılında doğmuş INALCO . Bu yorum çatısı altında kurulan çeşitli grupların üyeleri tarafından yürütülen araştırmalar yayınlamak için tasarlanmıştır Balkan Araştırmaları Merkezi .
 
BOŞNAK  MEDYA
 
 
 

 

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok